멘탈붕괴

Từ "멘탈붕괴" (Mental Breakdown) bắt đầu được tìm kiếm vào năm 2000. Từ giữa đến cuối những năm 2000, nó trở nên phổ biến rộng rãi trong cộng đồng StarCraft Gallery của DC Inside khi thảo luận về "mental" (tâm lý) cùng với "physical" (thể chất) để nói về sự sa sút hoặc phong độ kém của các tuyển thủ. Sau đó, vào cuối những năm 2000, nó được sử dụng lặp đi lặp lại trong giới otaku (오덕계) khi trào lưu "전파계" (denpa-kei) thịnh hành. Đến đầu những năm 2010, nó đã trở thành một từ lóng phổ biến trong các chương trình giải trí tạp kỹ của Hàn Quốc. Đặc biệt, vào năm 2012, nó đứng đầu danh sách các từ lóng mới được sử dụng rộng rãi nhất và xuất hiện trên nhiều chương trình truyền hình lớn như "Infinite Challenge", "Running Man", "2 Days & 1 Night". Ban đầu, nó được dùng là "멘탈붕괴", nhưng vài tháng sau đã được rút gọn thành "멘붕" và từ viết tắt này trở nên phổ biến đến mức thường xuyên xuất hiện trên các phương tiện truyền thông. Có thời điểm, nó đã thay thế biểu hiện "정신줄 놓았다 (정줄놓)" (mất kiểm soát/mất trí), nhưng hiện tại tần suất sử dụng đang dần giảm.

"멘탈붕괴" là một từ ghép giữa từ Hán-Việt "崩壞" (băng hoại - sụp đổ, tan vỡ) và từ tiếng Anh "Mental" (tâm lý). Nó có ý nghĩa tương tự như thuật ngữ "Tilt" trong poker. Từ này cũng thường được rút gọn thành "멘붕". Nó mang sắc thái hơi khác so với "suy sụp tinh thần" (mental breakdown) theo nghĩa y học. Nếu "suy sụp tinh thần" y học ám chỉ một trạng thái nghiêm trọng khi nhân cách bị phá vỡ, thì "멘탈붕괴" chủ yếu dùng để chỉ trạng thái tạm thời mất đi sự tự chủ, mất bình tĩnh do nhiều yếu tố bên trong và bên ngoài, đồng thời xuất hiện các cảm xúc tiêu cực như lo lắng, bồn chồn, hoang mang. Nó thường được sử dụng để thể hiện một cách kịch tính sự thất vọng hoặc bối rối của các nhân vật trong các trò chơi truyền hình, thể thao, chương trình giải trí và thường mang tính hài hước. Nhờ làn sóng Hallyu, từ đầu những năm 2010, nó cũng trở nên phổ biến rộng rãi trong giới phụ nữ trẻ Nhật Bản yêu thích các nghệ sĩ và chương trình giải trí Hàn Quốc.

Tên meme "멘탈붕괴" được phát âm như sau:

• 멘탈 (Mental): Phát âm gần giống "men-tal" trong tiếng Anh.
• 붕괴 (Bung-goe): Phát âm là "bung-goe". Trong đó, "bung" nghe giống "bùng" (như trong "bùng nổ"), còn "goe" thì không có âm tương đương chính xác trong tiếng Việt, nhưng có thể hình dung gần với "quê" (như trong "quê hương") nhưng với âm "g" nhẹ ở đầu.

Kết hợp lại, có thể đọc là "Men-tal Bung-goe".

Meme này bắt nguồn từ những người dùng StarCraft Gallery của DC Inside vào giữa đến cuối những năm 2000 và giới otaku vào cuối những năm 2000. Sau đó, nó lan rộng ra công chúng thông qua các chương trình giải trí tạp kỹ Hàn Quốc vào đầu những năm 2010 và được sử dụng rộng rãi trong giới trẻ. Nó trở nên phổ biến đến mức xuất hiện cả trong các bài báo và chuyên mục của các nhà bình luận chuyên nghiệp, cho thấy mức độ nhận biết cao ở mọi thế hệ, không giới hạn độ tuổi hay giới tính. Đặc biệt, từ đầu những năm 2010, nó còn lan truyền đến những phụ nữ trẻ Nhật Bản yêu thích nội dung Hallyu.

• Trong StarCraft Gallery, việc các tuyển thủ chơi một cách rụt rè vì bất ngờ trước các chiến thuật "날빌류" (rush builds) đôi khi được gọi là "멘붕 플레이" (lối chơi suy sụp tinh thần).
• Đội Woongjin Stars đôi khi được gọi là "멘붕 스타즈" (Mental Breakdown Stars) vì tinh thần nhanh chóng sụp đổ trong các trận đấu quan trọng.
• Nó cũng dùng để chỉ hiện tượng mất kiểm soát và nói những điều vô nghĩa sau khi đã cạn kiệt tinh thần trong các cuộc "khẩu chiến bàn phím" (키배 - online keyboard battles).
• Trong bóng chày, khi một vận động viên ném bóng liên tục ném bóng hỏng, người ta cũng chỉ trích đó là "멘탈붕괴".
• Những người dễ bị suy sụp tinh thần hơn người khác được gọi là "두부 멘탈" (tâm lý đậu phụ), "쿠크다스 멘탈" (tâm lý bánh quy Cucudas), "유리 멘탈" (tâm lý thủy tinh), "종이 멘탈" (tâm lý giấy). Nghiêm trọng hơn có thể dùng các biểu hiện như "순두부 멘탈" (tâm lý đậu phụ non), "휴지 멘탈" (tâm lý giấy vệ sinh), "비눗방울 멘탈" (tâm lý bong bóng xà phòng), "헬륨 멘탈" (tâm lý helium).
• Hình ảnh Park Myungsoo sau khi thua cuộc thi tẩy trong tập "Myungsoo 12 tuổi" của chương trình "Infinite Challenge"

.

• Hình ảnh Yoo Jae-suk bị "멘탈붕괴" trong tập "Yoo-mes Bond" của chương trình "Running Man" khi Kim Jong-kook, người anh đã bắn loại bằng súng nước, quay trở lại

.

• Trong lời bài hát "I GOT A BOY" của Girls' Generation, có đoạn của YoonA: "나 깜짝 멘붕이야" (Em bất ngờ bị suy sụp tinh thần).
• Nghệ sĩ CL cũng đã phát hành một bài hát có tựa đề "멘붕".
• Các tiểu phẩm "멘붕스쿨" (Mental Breakdown School) của Gag Concert và "멘붕멘붕" (Mental Breakdown Mental Breakdown) của Gag Republic đều lấy tên từ meme này.

• 정신줄 놓았다 (정줄놓): Biểu hiện này có nghĩa là "mất kiểm soát" hoặc "mất trí", ám chỉ trạng thái tinh thần không ổn định, không còn giữ được sự tỉnh táo. "멘탈붕괴" đã từng tạm thời thay thế cách dùng này trong một thời gian.